Op grond van het Europese recht (richtlijn 87/344/EEG tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen over de rechtsbijstandsverzekering) moet in principe in elke polis van een rechtsbijstandsverzekeraar staan, dat de verzekerde vrij is om een advocaat naar eigen keuze te kiezen. In de Nederlandse wetgeving staat dit ook in de Wet op het financieel toezicht.
Vrije advocaat keuze
Twee (oudere) arresten van het Europese Hof van 2013 (de zaak Sneller/DAS) en in 2016 (de zaak Massar/DAS) hebben het recht van de verzekerden op een vrije advocaat keuze aanzienlijk uitgebreid.
Nederlandse rechtsbijstandsverzekeringen hebben de bovenstaande uitbreiding uiteraard gerespecteerd, maar zij hebben wel enkele beperkingen aangebracht. Bijvoorbeeld de kostenmaxima. Europarlementariër Sophie in ’t Veld heeft in december 2018 de Europese Commissie gevraagd of Nederland de Richtlijn 87/344/EEG wel goed heeft geïmplementeerd nu de Nederlandse rechtsbijstandsverzekeraars de vergoedingen voor externe juristen aan banden leggen. Een vraag waarvan het antwoord – dat op korte termijn wordt verwacht – voor meer dan 50% van de Nederlandse inwoners van belang is, omdat zij een rechtsbijstandverzekering hebben afgesloten.
Beroep doen op een rechtsbijstandsverzekeraar.
Mocht u binnenkort (onverhoopt) een beroep moeten doen op een rechtsbijstandsverzekeraar, dan hangt het dus van de situatie af of u daadwerkelijk een beroep kan doen op uw recht op een vrije advocaatkeuze. Niet alleen omdat de desbetreffende rechtsbijstandsverzekering zal proberen een eigen jurist of advocaat naar voren te schuiven, of omdat een dergelijke keuze alleen bestaat indien er een gerechtelijke of administratieve procedure aanhangig wordt gemaakt, maar dus ook of uw advocaat wel (voldoende) wordt vergoed.
Voor zover het gaat om een procedure dient u overigens nog wel rekening te houden met het feit dat in de polisvoorwaarden kan staan dat er toestemming nodig is voor het inschakelen van een externe partij. De rechtsbijstandsverzekeraar zal hiervoor goedkeuring moeten geven en de opdracht verstrekken. Schakelt u in een onderling- of adviestraject toch een advocaat in, of doet u dat zonder toestemming, dan zullen de kosten naar alle waarschijnlijkheid niet worden vergoed.
Juridisch advies nodig?
Kortom: mocht u juridisch advies nodig hebben en/of een procedure moeten starten, meldt het geschil dan aan bij uw rechtsbijstandsverzekering. In het geval u zich graag wil laten bijstaan door een bekende advocaat of jurist, dan raden wij u aan hem of haar te vragen contact op te nemen met de rechtsbijstandsverzekeraar. Na het opvragen van de polis, kan dan namelijk worden bekeken of en zo ja, welke vergoeding er in welk geval van toepassing is.
Omdat externe hulp meestal duurder is dan het inschakelen van eigen juridische medewerkers van de rechtsbijstandsverzekeraar, zullen verschillende rechtsbijstandsverzekeringen het u lastig maken een advocaat of jurist te kiezen. Laat u echter niet zomaar wegsturen en onderzoek waar u recht op heeft!